Soru Bankası
Hazırlık / Yan Dal Sınavı / 2023
⚡⚡
18 yaşında genç bir erkek, basketbol maçı sırasında aniden yere yığılıyor. Hastanın bilinen bir hastalığı veya sürekli kullandığı bir ilaç olmadığı, ancak babasının 36 yaşında ani kalp durması nedeniyle vefat ettiği öğreniliyor. Olay yerinde hazır bekleyen 112 ekibi hemen hastayı değerlendiriyor; hastanın yanıt vermediğini ve karotis nabzının alınamadığını saptıyorlar. Bu hastanın yönetimindeki en doğru ilk adım aşağıdakilerden hangisidir?
A) Nazal kanül ile oksijen başlamak.
B) Otomatik Eksternal Defibrilatör (OED) ile hastaya hemen şok vermek.
C) Yüksek kaliteli göğüs kompresyonları ile KPR'ye başlamak.
D) Önce 2 kurtarıcı nefes vererek KPR'ye başlamak.
E) Hızlıca damar yolu açıp 1 mg IV adrenalin yapmak.
Öğrenim Noktaları
Bu vaka, genç bir sporcuda ani kardiyak arrestin (kalp durması) olası nedenini ve bu durumda yapılması gereken en doğru ilk müdahaleyi birleştiren, son derece öğretici bir senaryodur.
1. Altta Yatan Olası Neden: Hipertrofik Kardiyomiyopati (HKMP)
- Hastanın genç yaşta (18) efor sırasında aniden yere yığılması ve babasının 36 yaşında ani kalp durması nedeniyle vefat etmesi, altta yatan nedenin genetik bir kalp hastalığı olabileceğini kuvvetle düşündürür. Bu hasta profilinde akla gelmesi gereken en olası tanı, otozomal dominant kalıtım gösteren Hipertrofik Kardiyomiyopati (HKMP)'dir.
- HKMP, kalp kasının anormal şekilde kalınlaşmasıdır ve eforla tetiklenen hayatı tehdit edici aritmilere (ritim bozuklukları) yol açarak genç sporcu ölümlerinin en sık nedenlerinden biridir.
2. En Doğru İlk Adım: Yüksek Kaliteli Göğüs Kompresyonları
- "Önce Kompresyon" (C-A-B Prensibi): Temel ve İleri Yaşam Desteği kılavuzlarının tamamı, tanıklı bir kardiyak arrestte yapılacak ilk ve en önemli müdahalenin, hiç vakit kaybetmeden yüksek kaliteli göğüs kompresyonlarına başlamak olduğunu vurgular.
- Mekanizma: Göğüs kompresyonlarının öncelikli olmasının nedeni, kalp durduktan sonraki ilk birkaç dakika boyunca kanda hala bir miktar oksijenin bulunmasıdır. En acil ihtiyaç, bu oksijenli kanı beyin ve kalp gibi hayati organlara ulaştırmaktır ve bunu sağlayan tek şey kesintisiz ve etkili göğüs kompresyonlarıdır.
- Diğer Adımlar: Kurtarıcı solunum (ventilasyon) KPR algoritmasında önemli bir rol oynasa da, ilk adım her zaman yüksek kaliteli göğüs kompresyonlarıdır. Diğer tüm müdahaleler (OED, damar yolu, adrenalin vb.) kompresyonlar başladıktan sonra organize edilir.