Soru Bankası
Hazırlık / Yan Dal Sınavı / 2023
⚡⚡⚡
67 yaşında erkek hasta, bulantı ve kusma şikayeti ile acil servise getiriliyor. Öyküsünde 2 gündür gaz ve gaita çıkışı olmadığını (obstipasyon) tarifliyor. Acil serviste yapılan ilk değerlendirmede hastanın genel durumu orta, vitalleri stabil olarak saptanıyor. Fizik muayenede batında yaygın hassasiyet ve distansiyon (şişkinlik) mevcuttur. Hastadan tetkikler isteniyor ve Ayakta Direkt Batın Grafisi (ADBG) çekiliyor. Aşağıda grafisi görünen (ileus ile uyumlu) hastaya bundan sonraki yaklaşım ne olmalıdır ve aşamalarıyla doğru olan seçenek hangisidir?
A) Çekilen grafi normaldir; hastaya ağrı kesici verilerek kan sonuçları beklenmelidir.
B) Grafi, bağırsak tıkanıklığı (ileus) ile uyumludur; hastanın ağızdan alımı durdurulmalı, nazogastrik sonda takılmalı, IV sıvı başlanmalı ve acil genel cerrahi konsültasyonu istenmelidir.
C) Çekilen grafi normaldir; hastaya metpamid® (Metoklopramid) ve diklofenac (Dikloron®) ampul 1x1 İM yapılarak taburculuğu planlanabilir.
D) Grafi ileus ile uyumludur; oral alımı durdurulmalı, nazogastrik sonda takılmalı ve bağırsak hareketlerini artırmak için Metpamid® (Metoklopramid) IV yapılmalıdır.
E) Grafi ileus ile uyumludur; genel cerrahi konsültasyonu istenmeli, cerrah gelene kadar ağrısını kesmek için Buscopan® (Hiyosin-N-butilbromür) IV yapılmalıdır.
Öğrenim Noktaları
Bu vaka, acil serviste sıkça karşılaşılan ve doğru yönetilmediğinde hayatı tehdit edebilen bir durum olan bağırsak tıkanıklığını (ileus) sorgulamaktadır.
1. Tanı: İleus (Bağırsak Tıkanıklığı)
- Klinik ve Radyolojik Bulgular: Hastanın iki gündür gaz ve gaita çıkaramaması, bulantı ve kusma şikayetleri ile birlikte Ayakta Direkt Batın Grafisi'nde (ADBG) görülen genişlemiş bağırsak ansları ve hava-sıvı seviyeleri, bağırsak tıkanıklığı (ileus) tanısını koydurur.
- Tanım: İleus, ince veya kalın bağırsaklardaki içeriğin, mekanik bir engel veya bağırsak hareketlerinin (peristaltizm) bozulması nedeniyle ilerleyememesi durumudur. Yaşlı hastalarda en sık nedenleri arasında geçirilmiş ameliyatlara bağlı yapışıklıklar, fıtıklar ve tümörler bulunur.
2. Tedavi Yaklaşımı:
İleus tanısı konulduğunda veya şüphelenildiğinde, acil servisteki ilk yönetim basamakları hayat kurtarıcıdır ve belirli bir sırayı takip eder:- Oral Alımın Durdurulması : Bu ilk ve en önemli adımdır. Ağızdan herhangi bir şey alınması, tıkanıklığın üzerindeki bağırsakların daha da gerilmesine, kusmanın artmasına ve aspirasyon riskinin yükselmesine neden olur.
- Nazogastrik (NG) Sonda Takılması: Mideye bir sonda yerleştirilerek, tıkanıklığın gerisinde biriken gaz ve sıvının dışarı alınması (dekompresyon) sağlanır. Bu işlem, hastanın bulantı ve kusmasını rahatlatır, karındaki şişkinliği azaltır ve bağırsak duvarındaki gerilimi düşürür.
- Acil Genel Cerrahi Konsültasyonu: Mekanik bağırsak tıkanıklığı, potansiyel bir cerrahi acildir. Tıkanıklığın nedeninin (yapışıklık, tümör vb.) saptanması ve ameliyat gerekip gerekmediğine karar verilmesi için hastanın derhal bir genel cerrah tarafından değerlendirilmesi zorunludur.
Google