Soru Bankası
Hazırlık / Yan Dal Sınavı / 2023
⚡⚡⚡

21 yaşında astenik yapılı erkek hasta nefes almakta zorluk şikayeti ile acil servise ayaktan başvuruyor. Triaj alanında değerlendirilen hastanın; genel durumu iyi, vitalleri: Nabız: 100 atım/dk düzenli ; Solunum: 18/dk ; SpO2: 98 ; Kan Basıncı: 120/85 mm/Hg olarak değerlendiriliyor ve hasta yeşil alana yönlendiriliyor. Yaklaşık 30 dakika sonra yeşil alan dokturu tarafından muayene edilen hastanın fizik muayenesinde herhangi patolojik bulgu saptanmıyor. Yeşil alan doktoru hastadan EKG ve PA akciğer grafisi istiyor. Hasta hızlıca EKG ve grafisini çektiriyor ve tekrar doktoruna başvuruyor. Aşağıda EKS'si ve PA grafisi görünen hastaya sizce bundan sonraki yaklaşım ne olmalıdır?
A) Çekilen EKG ve akciğer grafisi normal olarak değerlendirilmeli. Bu yüzden hasta poliklinik önerisiyle taburcu edilmelidir.
B) Çekilen akciğer grafisi lober pnömoni ile uyumlu görünmektedir. Bu yüzden hastanın reçetesi düzenlemeli ve poliklinik önerisiyle taburcu edilmelidir.
C) Çekilen EKG’i anormal olarak değerlendirilmeli. Bu yüzden hastada hemogram, kardiyak enzimler ve geniş biyokimya paneli istenmelidir. Sonuç çıkınca hasta tekrar değerlendirilmelidir.
D) Çekilen EKG’de ST elevasyonu görünmektedir. Bu yüzden hasta akut koroner sendrom olarak değerlendirilmeli monitörize takip yapılarak kardiyolojiye konsülte edilmelidir.
E) Çekilen akciğer grafisinde sol hemitoraksta pnömotoraks görünmektedir. Bu yüzden hasta, spontan pnömotoraks düşünülerek monitörize takip ve tüp torakostomi yapılacak alana çekilmeli ardından göğüs cerrahisine konsülte edilmelidir.
Öğrenim Noktaları
Geçmişinde herhangi bir travma hikayesi bulunmadan veya klinik ya da radyolojik olarak parankimal akciğer hastalığı olmadan subplevral büllerin rüptüre olması sonucu plevral boşlukta hava birikmesi durumuna primer spontan pnömotoraks (PSP) denir.
Çoğu hasta; ani başlayan akut plöritik göğüs ağrıdan yakınır ve etkilenen bölgede solunum sesleri azalır. Dispne nispeten daha hafif olabilir ya da hiç olmayabilir. Yüksek hacimli pnömotoraks; dispne, taşikardi, hipotansiyon ve hipoksiye (siyanoz) neden olur. Bu nedenle başlangıçta bu tanı olasılığını akıldan çıkarmamak gerekir. Bu nedenle pek çok hastada özellikle de Primer Spontan Pnömotorakslı olanlarda semptomların başlamasından günler sonra ortaya çıkarlar. Bu süre ne kadar uzunsa re-ekspansiyona bağlı pulmoner ödem risk de o kadar yüksektir. Tanıda esas olan radyolojik değerlendirmenin erken ve doğru olarak yapılması, olası ölümcül komplikasyonları önlemesi yönünden büyük önem taşır. Standart tanı modalitesi olan PA akciğer grafisi sadece %83 sensitiftir. Ama şüpheli durumda BT ile %100 duyarlılıkla pnömotoraks tanısı konabilir. Ultrasonografininde sensitivitesi % l00’e yakındır.
Epidemiloji
Hayatı tehdit eden, ciddi bir durum olan primer spontan pnömotoraks çocuklarda astenik yapılı erkeklerde daha fazla olmak üzere, en sık prepubertal dönemde ve sporla uğraşanlarda gelişir.
Klinik
Pnömotoraksın tipik semptomları olan nefes darlığı ve göğüs ağrısı olabildiği gibi hastanın hiçbir şikayeti olmayabilir. Asemptomatik hastalar bu yüzden birkaç gün sonra başvurabilirler. Ani gelişen nefes darlığı ve göğüs ağrısı şikayetleri acil servislerde sıklıkla kardiyak patolojileri akla getirilmeli ve bu yönde tetkik ve tedaviyi öncelikli istenmelidir.
Çoğu hasta; ani başlayan akut plöritik göğüs ağrıdan yakınır ve etkilenen bölgede solunum sesleri azalır. Dispne nispeten daha hafif olabilir ya da hiç olmayabilir. Yüksek hacimli pnömotoraks; dispne, taşikardi, hipotansiyon ve hipoksiye (siyanoz) neden olur. Bu nedenle başlangıçta bu tanı olasılığını akıldan çıkarmamak gerekir. Bu nedenle pek çok hastada özellikle de Primer Spontan Pnömotorakslı olanlarda semptomların başlamasından günler sonra ortaya çıkarlar. Bu süre ne kadar uzunsa re-ekspansiyona bağlı pulmoner ödem risk de o kadar yüksektir. Tanıda esas olan radyolojik değerlendirmenin erken ve doğru olarak yapılması, olası ölümcül komplikasyonları önlemesi yönünden büyük önem taşır. Standart tanı modalitesi olan PA akciğer grafisi sadece %83 sensitiftir. Ama şüpheli durumda BT ile %100 duyarlılıkla pnömotoraks tanısı konabilir. Ultrasonografininde sensitivitesi % l00’e yakındır.