Soru Bankası
Soru Bankası
⚡
Yanık tedavisinin erken dönemiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A) Hastalar öncelikle soğutulmalıdır.
B) Tüm hastalara sistemik profilaktik antibiyotik başlanmalıdır.
C) Tüm kimyasal yanıklarda cilt su ile yıkanmalıdır.
D) İntravenöz sıvı tedavisi için yanık ekstremitedeki venler de kullanılabilir.
E) Tüm hastalara immünizasyon durumlarına bakılmaksızın tetanoz aşısı yapılmalıdır.
Öğrenim Noktaları
Doğru Cevap: C) Tüm kimyasal yanıklarda cilt su ile yıkanmalıdır. Açıklama: Kimyasal yanıklar, deriyle temas eden kimyasal ajanların dokulara zarar vermesiyle oluşur. Asitler, bazlar, solventler ve diğer kimyasallar ciltte hasara neden olabilir. Kimyasal yanıklarda en önemli ilk müdahale, kimyasalın deriden uzaklaştırılmasıdır. Bu nedenle, etkilenen bölge en az 20-30 dakika boyunca bol su ile yıkanmalıdır. Bu yıkama, kimyasal maddenin etkisini azaltarak dokuya daha fazla zarar vermesini önler. Bazı özel durumlarda (örneğin kuru kireç yanıkları) önce mekanik temizlik (fırçalama) gerekebilir, ancak genel kural olarak su ile yıkama yapılmalıdır. Kimyasal maddenin göze kaçması durumunda da bol su ile yıkama gereklidir. Diğer Şıkların Değerlendirilmesi: A) Hastalar öncelikle soğutulmalıdır → Yanlış. Yanık sonrası öncelikli müdahale hava yolu açıklığını sağlamak, dolaşımı değerlendirmek ve sıvı resüsitasyonu yapmaktır. Soğutma işlemi, sadece küçük ve yüzeyel yanıklarda yararlı olabilir, ancak büyük yanıklarda hipotermi riski nedeniyle öncelikli değildir. B) Tüm hastalara sistemik profilaktik antibiyotik başlanmalıdır → Yanlış. Yanık yaraları enfeksiyon riski taşısa da rutin olarak profilaktik antibiyotik kullanımı önerilmez. Antibiyotikler yalnızca enfekte olmuş yaralar veya sepsis şüphesi varsa kullanılır. D) İntravenöz sıvı tedavisi için yanık ekstremitedeki venler de kullanılabilir → Yanlış. Yanık bölgesindeki damarlar hasar görmüş olabilir, sıvı infüzyonu için uygun değildir. Yanık olmayan sağlam ekstremite venleri veya santral venler tercih edilmelidir. E) Tüm hastalara immünizasyon durumlarına bakılmaksızın tetanoz aşısı yapılmalıdır → Yanlış. Tetanoz aşısı, hastanın immünizasyon durumuna göre yapılır. Son 5 yıl içinde tetanoz aşısı olmuş hastalarda ek doz gerekmez. Son aşı 5 yıldan eskiyse veya bağışıklık durumu bilinmiyorsa tetanoz aşısı ve tetanoz immün globulini (TIG) uygulanır.